Madde madde referandum: Seçimlere gölge düşürüyor (4)

İZMİR – “TBMM’nin Seçim Dönemi” başlıklı maddesi, “TBMM ve Cumhurbaşkanının Seçim Dönemi” olarak değişmesine ilişkin konuşan kadınlar, “Bu madde ölü doğmuş bir maddedir. Milletin iradesinin yok sayılması sağlayan bir maddedir. Her iki seçimin ayrı zamanlarda yapılması gerekir. Ayrı koşullara sahiptir. Bu seçimlerin bir arada yapılması adaleti ortadan kaldırır” diyor.

Teklifin dördüncü maddesiyle, Anayasanın “TBMM’nin Seçim Dönemi” başlıklı maddesi, “TBMM ve Cumhurbaşkanının Seçim Dönemi” olarak değişiyor. Teklife göre, TBMM seçimleri 4 yılda değil, 5 yılda bir yapılacak. Cumhurbaşkanı seçimleri de TBMM seçimleri gibi 5 yılda bir olacak ve seçmenler iki seçim için aynı gün sandığa gidecek. Süresi biten milletvekili yeniden seçilebilecek. Cumhurbaşkanı seçiminde birinci oylamada gerekli çoğunluğun sağlanamaması halinde, belirtilen usule göre ikinci oylama yapılacak. Yeni Anayasa maddesini kadınlar değerlendirdi. Adaletli ve doğru bir seçim olmadığını anlatan CHP İzmir İl Sekreteri Avukat Birgül Değirmenci, “Çünkü Cumhurbaşkanı bu anayasa tasarısına göre bir partinin genel başkanı olacağından dolayı tarafsızlığını zaten yitirmiş oluyor. Cumhurbaşkanı kendi adaylığını koyarken partisinin milletvekillerini de adaylıklarını belirleyecek” diye konuştu.

‘Milletin iradesini yok sayan bir madde’

Birgül, halkın sandık başına giderken cumhurbaşkanına vereceği oy ile milletvekillerine vereceği oy arasında bir karmaşanın ortaya çıkacağını kaydetti. Bu madde ile tarafsızlığın ortadan kalkacağını yineleyen Birgül, “Cumhurbaşkanın bilgisi dışında hiçbir şey yapılamayacaktır. Cumhurbaşkanı ne derse o olacaktır. Siyasi literatürde genel başkan ne derse vekillerde o yönde karar kullanacağı için bir karmaşa söz konusudur. Bu nedenle bu madde başında ölü doğmuş bir maddedir. Milletin iradesinin yok sayılması sağlayan bir maddedir. Seçimlerin bir göstermelik olarak algılayacak olan bir maddedir. Her iki seçimin ayrı zamanlarda yapılması gerekir. Ayrı koşullara sahiptir. Bu seçimlerin bir arada yapılması adaleti ortadan kaldıran bir anlayış olarak değerlendiriyorum” diye belirtti.

‘Tek çağrımız demokrasiye inanmak’

‘Tek adam’ rejiminin bir anayasal değişiklik yapılarak resmileştirilmek istendiğinin farkında olduklarını aktaran Birgül, bunun önüne geçmek için ‘hayır’ cephesi olarak çalışmalarını büyüteceklerini söyledi. Halkın sağduyusuna inandığını dile getiren Birgül, yüzde 60 oranında ‘Hayır’ çıkacağını belirtti. Birgül, “Gerçek anlamda parlamenter sistemin doğrultusunda eksikliğimiz varsa hep beraber konsensüs içerisinde gidererek daha demokratik, daha gelişmiş Türkiye için çalışmalarımızı yürütmemiz gerekir. Tek çağrımız demokrasiye inanmak” diye ifade etti.

‘Evet çıkarsa bizlerin hiç bir şekilde söz hakkı olmayacak’

İşsiz olduğunu ifade eden Hatice Çoruk, referandumda başkanlık seçimine ‘hayır’ oyu kullanacağını dile getirdi. ‘Hayır’ için çok fazla sebebinin olduğunu ifade eden Hatice, bunlardan ilkinin Cumhurbaşkanlığı ve Milletvekili seçimlerinin aynı günde yapılması olduğunu belirtti. Hatice, iki seçimin aynı günde yapılmasının kafa karışıklığına neden olacağının alını çizerek, “Başkan seçilecek kişi yani tek adam vekillerin kimler olacağına karar verebilir. Bu nedenle benim irademi yok sayıldığını düşünüyorum. Muhalefetin sesi de kısılmak isteniyor. Evet çıkarda bizlerin hiç bir şekilde söz hakkı olmayacağını bir kez daha kendileri de alanlarda söylüyorlar. Sandıkta da teyit edecekler. Haklarımı kendim dillendirmek istiyorum. Benim yerime bir tek adamın söz sahibi olmasını istemiyorum. Bu bizim yok olmamız anlamına geliyor. Bu sebepten dolayı hayır diyorum” dedi.

‘Bu madde her türlü şeyi dayatan bir zihniyetin görüngesidir’

HDP İzmir İl Yöneticisi Canan Kaplan ise, “Seçimlerin aynı gün yapılması ve seçim gününe cumhurbaşkanın karar vermesi demek aynı zamanda meclis iradesinin değil de, aslında her şeyin başkanı olmak isteyen zihniyetin seçilme arzusunun görüngesidir. Bu iki seçiminde hengamesi içerisinde milletin vekillerden ziyade, cumhurbaşkanının kimliğiyle ilgili daha fazla yer etmesi anlamına geliyor. Bu madde her türlü şeyi dayatan bir zihniyetin görüngesidir” diye konuştu.

‘Geri attırabilen kadınlar oldu’

Maddelerde dezavantajlı gruplara dair hiç bir şeyin olmadığını söyleyen Canan, kadınların kazanımlarına dönük ciddi saldırıların olduğunu aktardı. Canan, son 15 yıl içerisinde AKP’nin kadın politikalarına karşı kadınların direniş geliştirdiğine dikkat çekerek, “AKP kendine bu kadar büyük bir hezimet yaşatan toplumsal kesimi tabi ki pakete almazdı. Bu bir yenilginin göstergesidir. Toplumun tüm kesimlerine yönelik tek bir iradeyi yansıtan bir şey var. Tek bir adamın mantığına sahiplenenlerin yaptığı paketin içinde bunların olması da elbette bekliyorduk. Bu bizler için sürpriz olmadı” diye ifade etti.

Canan, Tayyip Erdoğan’ın ısrarla başkan olmak istemesini ise şu cümlelerle açıkladı: “Örneğin 7 Haziran gibi bir hezimeti tekrar yaşamamak için. Kürtaj yasasında binlerce kadını sokakta yasayı geri çektirmesi gibi. Bu tür yenilgileri tekrar yaşamamak için ve topyekûn bir teslim alma hamlesi olarak başkan olmak istiyor. Kendi iradesini ve kendi zihniyetini toplumsallaştırma hamlesi olarak okuyabiliriz.”

‘Şu an tek ses duyuluyor’

İHD İzmir Şube Üyesi Sevtap Aydemir de, maddenin muhalefetin sesini kısma anlamına geldiğini ifade etti. 15 yıllık AKP iktidarında hak ihlallerinin hiç olmadığı kadar arttığına vurgu yapan Sevtap, giderek tekçi bir zihniyetin oluşturulmaya çalışıldığını söyledi. Sevtap, “Farklı renkler görmezden geliniyor. Halkın sağlıklı bir karar vermesi için muhalefetin sesini duyması gerekiyor. Çünkü kararsız insanların sayısı çok. Bu nedenle farklı insanlarında sesini duymaları gerekiyor. Şuan tek ses duyuluyor. Biz tekçi zihniyete karşıyız. Anayasa değişikliği kabul edilebilir bir durumda değil. Bu nedenle hayır diyeceğim” dedi.

 

Madde madde referandum: Daha ilk maddeden hayır denilmeli (1)

Madde madde referandum: Tek adam rejiminde vekilin de anlamı yok (2)

Madde madde referandum: 18 yaş vekillik için çok erken bir yaştır (3)